Mesnevi, Mevlana Celaleddin Rumi'nin en önemli eseri olup, dünya edebiyatının ve tasavvuf düşüncesinin başyapıtlarından biridir. 6 ciltlik bu eser, Farsça yazılmış olmasına rağmen, Arapça başlığı ve içeriğindeki derin İslami ve tasavvufi öğeler nedeniyle, İslam dünyasında ve özellikle de Türk kültüründe büyük bir etki bırakmıştır. Mesnevi, insanın Allah'a ulaşma yolculuğunu, ahlaki değerleri, evrensel sevgiyi ve hoşgörüyü sembolik hikayeler, kıssalar ve öğretiler aracılığıyla anlatır. Eserin temel teması, insanın nefsiyle mücadelesi, ruhun arınması ve hakikate ulaşma çabasıdır. Mevlana, bu eserinde, aşk, sevgi, özlem, ayrılık, ölüm ve yaşam gibi evrensel temaları işlemiş, insanlığa rehberlik etmiştir. Mesnevi'nin hedef okur kitlesi, tasavvufa ilgi duyanlar, manevi arayış içinde olanlar, felsefe ve edebiyatla ilgilenenler ve daha iyi bir insan olmak isteyen herkesi kapsar. Eser, sadece bir kitap olmanın ötesinde, bir yaşam biçimi, bir rehber ve bir ilham kaynağıdır. Mesnevi'nin edebi değeri, içeriğindeki derin anlamların yanı sıra, kullanılan dilin zenginliği, metaforların ve sembollerin ustaca kullanımı, hikayelerin akıcılığı ve öğreticiliği ile de öne çıkar. Eser, farklı kültürlerde ve dillerde birçok kez tercüme edilmiş ve milyonlarca okuyucuya ulaşmıştır. Mesnevi'nin benzeri eserler arasında, Mevlana'nın Divan-ı Kebir'i, Şems-i Tebrizi'nin Makalat'ı, Attar'ın Mantıku't-Tayr'ı ve İbn Arabi'nin Fusus al-Hikam'ı sayılabilir. Bu eserler de tasavvufi düşünceyi, insanın manevi yolculuğunu ve Allah'a yakınlaşma çabasını farklı açılardan ele alır.

Mevlana Celaleddin Rumi, 13. yüzyılda yaşamış, İslam dünyasının en önemli düşünürlerinden ve mutasavvıflarından biridir. 1207 yılında Belh'te (bugünkü Afganistan sınırları içinde) doğmuş, eğitimini farklı şehirlerde tamamlamış ve özellikle Konya'da yaşamını sürdürmüştür. Mevlana, tasavvufi düşünceyi, evrensel sevgiyi ve hoşgörüyü temel alan öğretileriyle tanınır. Onun yazım üslubu, derin anlamları, metaforlar ve sembollerle dolu, akıcı ve etkileyici bir yapıya sahiptir. Mevlana, eserlerinde, insan ruhunun derinliklerine inerken, aynı zamanda evrensel değerlere vurgu yapar. En önemli eseri olan Mesnevi, onun düşüncelerini ve öğretilerini en kapsamlı şekilde yansıtır. Divan-ı Kebir, Fihi Ma Fih ve Mektubat gibi eserleri de Mevlana'nın düşünce dünyasını anlamak için önemlidir. Mevlana, yaşadığı dönemde, Selçuklu Sultanlığı'nın himayesinde bulunmuş ve dönemin bilim, sanat ve kültür hayatına önemli katkılar sağlamıştır. Mevlana'nın öğretileri, sadece İslam dünyasında değil, tüm dünyada büyük bir ilgi görmüş ve farklı kültürlerde yankı bulmuştur. Onun eserleri, farklı dillere çevrilmiş ve milyonlarca insan tarafından okunmuştur. Mevlana, hoşgörü, sevgi, barış ve kardeşlik gibi evrensel değerleri savunan öğretileriyle günümüzde de ilham kaynağı olmaya devam etmektedir. Mevlana'nın düşünceleri, tasavvufi öğretilerin yanı sıra, felsefe, edebiyat ve sanat alanlarında da etkili olmuştur. Onun eserleri, farklı sanat dallarında (müzik, dans, resim vb.) ilham kaynağı olmuş ve Mevlevi geleneğinin doğmasına yol açmıştır.