Adalet Ağaoğlu'nun başyapıtlarından biri olan "Ölmeye Yatmak", Türk edebiyatının önemli eserleri arasında yer alır. Roman, modern Türk toplumunun birey üzerindeki etkilerini, kimlik arayışlarını ve varoluşsal sancılarını derinlemesine işler. Kitap, özellikle 1970'ler ve 80'ler Türkiye'sinde yaşanan toplumsal ve siyasi çalkantıların bireyler üzerindeki yansımalarını, kadınların toplum içindeki yerini ve mücadelelerini ele alır. Romanın ana karakteri Aysel, modern hayatın getirdiği çelişkilerle boğuşan, kendi kimliğini ve yerini bulmaya çalışan bir kadındır. Aysel'in iç dünyasına odaklanan roman, onun geçmişiyle, ailesiyle ve toplumla kurduğu karmaşık ilişkileri gözler önüne serer. Aysel'in, bir intihar teşebbüsünün ardından hastanede geçirdiği süre boyunca zihninde canlanan anılar, düşünceler ve sorgulamalar, romanın temelini oluşturur. Ağaoğlu, roman boyunca Aysel'in iç monologları, anıları ve dış dünyayla kurduğu iletişim aracılığıyla, okuyucuyu karakterin zihinsel ve duygusal yolculuğuna ortak eder. Romanın teması, bireyin toplumla, geçmişle ve kendi iç dünyasıyla olan çatışmasıdır. Ağaoğlu, bireyin özgürlük arayışını, kimlik bunalımını, yalnızlığını ve varoluşsal sorgulamalarını ustalıkla işler. Roman, aynı zamanda, Türkiye'nin modernleşme sürecinde yaşanan değer kayıplarını, toplumsal baskıları ve bireylerin bu baskılara karşı verdikleri mücadeleyi de ele alır. "Ölmeye Yatmak", okuyucuyu derin düşüncelere sevk eden, etkileyici bir roman olmasının yanı sıra, Türk edebiyatının önemli bir mihenk taşıdır. Romanın hedef okur kitlesi, edebiyatla ilgilenen, derinlikli karakter analizlerine ve toplumsal meselelere duyarlı okurlardır. Özellikle kadın okurlar, Aysel'in yaşadığı deneyimlerle özdeşleşebilir ve romanın yarattığı duygusal etkiye daha yakın olabilirler. "Ölmeye Yatmak" ile benzer temaları işleyen diğer eserler arasında, Adalet Ağaoğlu'nun diğer romanları ("Fikrimin İnce Gülü", "Ruh Üşümesi" gibi) ve farklı yazarların bireysel ve toplumsal çatışmaları konu edinen eserleri sayılabilir. Örneğin, Yusuf Atılgan'ın "Anayurt Oteli" ve Oğuz Atay'ın "Tutunamayanlar" gibi eserler, benzer temaları farklı üsluplarla ele alır.

Adalet Ağaoğlu, Türk edebiyatının önde gelen yazarlarından biridir. 1929 yılında Ankara'da doğan Ağaoğlu, hem romanları hem de oyunları ile tanınır. Edebiyat hayatına tiyatro ile başlayan Ağaoğlu, daha sonra roman ve deneme türlerinde de eserler vermiştir. Yazım üslubu, derinlikli karakter analizleri, toplumsal ve bireysel meselelere duyarlılığı ve modern anlatım tekniklerini kullanmasıyla öne çıkar. Ağaoğlu, eserlerinde genellikle bireyin toplumla olan çatışmasını, kimlik arayışlarını ve varoluşsal sorgulamalarını işler. Eserlerinde, toplumsal ve siyasi olayların bireyler üzerindeki etkilerini, özellikle de kadınların yaşadığı zorlukları ve mücadeleleri ele alır. Ağaoğlu'nun önemli eserleri arasında "Ölmeye Yatmak" (roman), "Fikrimin İnce Gülü" (roman), "Ruh Üşümesi" (roman), "Çatıdaki Çatlak" (oyun), "Evcilik Oyunu" (oyun) ve "Göç Temizliği" (oyun) sayılabilir. Ağaoğlu, eserleriyle birçok ödül kazanmıştır. Türkiye İş Bankası Edebiyat Ödülü, Cumhurbaşkanlığı Kültür ve Sanat Büyük Ödülü ve Yunus Nadi Ödülü gibi prestijli ödüller, Ağaoğlu'nun edebi başarısını tescillemiştir. Adalet Ağaoğlu, eserlerinde Türkiye'nin modernleşme sürecini, toplumsal değişimleri ve bireylerin bu değişimlere uyum sağlama çabalarını ele almıştır. 20. yüzyılın ikinci yarısında Türkiye'de yaşanan siyasi çalkantılar, toplumsal dönüşümler ve kültürel değişimler, Ağaoğlu'nun eserlerine yansımıştır. Özellikle 1970'ler ve 80'ler Türkiye'sinin atmosferi, Ağaoğlu'nun romanlarında ve oyunlarında belirgin bir şekilde hissedilir. Ağaoğlu, 14 Temmuz 2020 tarihinde İstanbul'da hayatını kaybetmiştir. Eserleri, Türk edebiyatına önemli bir miras bırakmıştır ve hala okunmaya ve tartışılmaya devam etmektedir.